Bölümlendirme
Mandriva Community Wiki sitesinden
| SUNUM : | |||
|---|---|---|---|
|
Bir Linux dağıtımını kurarken bölümlendirme çok önemlidir. Sabit diskinizde bir Linux işletim sisteminin kurulabilmesi için yeterli miktarda bir bölümün var olması gereklidir. Bu makale Mandriva Linux kurulumu sırasında sabit diskinizi bölümlendirmede size yardımcı olmak ve gelişmiş disk bölümlendirme ayarları hakkında rehberlik etmek için yazılmıştır. | |||
Konu başlıkları |
Gerekliliklerin Açıklanması : Bir kurulumda zorunlu olan bölümler
Sunum
Bölümlendirmeye başladığınızda en az üç bölüm oluşturmanız gereklidir. :
- Kök veya Root Bölümü : Mandriva' nın kurulduğu temel bölümdür. "/" işareti ile gösterilir ve bir çok dosya sisteminden biri olabilir. Önerilen dosya sistemi , ext3 dosya sistemi veya ext4 dosya sistemidir. Bu dosya sistemleri, günlüklü dosya sistemleri olup dosya parçalanması sorunu pek görülmez. Yani Windows' taki gibi "defrag" yapmanız gerekmez.
- Takas veya Swap Bölümü : Sistemin veri takas alanıdır. Sistem belleği (RAM) yetersiz kaldığı durumlarda bellek gibi kullanılır. Bu bölümdeki veri değişimi belleğe göre daha yavaş olacağından, Linux sisteminiz tarafından ancak gerektiğinde kullanılır. Bu bölüm ayrıca "Bellek kullanarak sistemi askıya alma" sırasında da kullanılır. Bellekteki veri, takas alanına yazılır ve sistem uyur. Takas alanı, bellek kullanılarak askıya alma işleminin yapılabilmesi için en az bellek boyutu kadar bir alan olmalıdır. Önerilen ise, bellek miktarının iki katı kadar bir takas alanı oluşturulmasıdır.
- /home Bölümü : Kullanıcının kişisel verileri (e-posta, sunum, resim, v.b.) ile sistemde kurulu olan uygulamaların yapılandırma dosyaları bu bölümde tutulur. Kullanıcı verilerinin, sistemden ayrı bir bölümde tutulması her yeni Mandriva sürümünde, kişisel bilgilerinizi ve ayarlarınızı kaybetmeden sistemi silip yeniden kurabilmenize olanak verir.
Kök (veya Root) Bölümüm için Ne Kadarlık Yer Ayırmalıyım ?
Mandriva kurulduğunda normalde sistemde en fazla 6 GB yer kaplar. Ancak bu miktar; sizin istediğiniz tüm uygulamaları kurmanızdan önceki miktardır. Fazla uygulama içermeyen küçük bir sistem kurmak istiyorsanız 8 GB yeterli bir miktardır. İhtiyacınız olan her uygulamayı kurmayı düşünüyorsanız, önerimiz en az 15 GB' lık bir sabit disk bölümü oluşturmanızdır. İdeal olan, 30 GB' lık bir kök bölümünün oluşturulmasıdır.
Mandriva Linux Kurulumunda Bölümlendirme Seçenekleri
- Bölümlendirme sihirbazı, size pek çok bölümlendirme seçeneği sunar. Temel hedef ise sistemin diskin neresinde çalışacağını ve ne kadarlık bir alanı kaplayacağını belirlemektir. (RESİM-01)
Boş alan kullanılsın
- Sihirbaz diskinizde boş, biçimlendirilmemiş, bir alan bulduğunda size bu alana Mandriva Linux kurmayı önerir.
- Boş alanın bölümlendirilmesi seçeneği seçildiğinde sihirbaz sizi yeni bölüm oluşturma aşamasına taşır. Ekran görüntüsünde, sda olarak gösterilen sabit disk tamamen boştur. Oluştur düğmesine tıkladığınızda yeni bir bölüm oluşturmak için sizden bazı bilgiler istenir. Bunlar, oluşturulacak bölümün "boyutu", bölümün "bağlama noktası":"/" (Yukarıda hangi bağlama noktalarının diskte oluşturulması gerektiği anlatılmıştır.) ve "dosya sistemi" türü bilgileridir. İstediğiniz bölümleri oluşturduğunuzda, bölümlendirme tablosunu bir kez daha gözden geçirerek bir yanlışlık olmadığına emin olun. Her şey doğruysa, Tamamlandı düğmesine tıklayın. Artık sihirbaz, belirlediğiniz şekilde diskinizi biçimlendirip bölümleri oluşturacaktır. (RESİM-02)
Daha önce bir Linux dağıtımı kullanmadıysanız ekran görüntülerinde C: veya D: bölümlerinin olmadığını; onların yerine sda1, sda2, v.b. bölümlerinin olduğunu fark edeceksiniz. Linux altında; Windows' unkinden farklı olarak diskin gerçek bölümlendirme tablosu kullanılır. İki sabit diskin bulunduğu bir sistemde (daha önce bölümlendirme yapılmışsa) birinci diskin ilk bölümü sda1, ikinci bölümü sda2 v.b. olarak; ikinci sabit disk ise sdb olarak gösterilir.
Mevcut disk bölümü kullanılsın
- Sihirbaz, daha önceden bir Linux dosya sistemi ile biçimlendirilmiş alan bulduğunda; bu alana kurulum yapmayı önerir.
- Mevcut bölümlerin kullanılması seçeneği seçildiğinde, sihirbaz bu bölümlerin "bağlama noktasını" sorar. (RESİM-03)
Biçimlendirme ekranındaki Gelişmiş sekmesine tıklayarak, biçimlendirilecek disk bölümlerinin hatalara karşı sınanmasını sağlayabilirsiniz.
- Sihirbaz, ön tanımlı olarak sadece "kök" veya "root" (/) bölümünü biçimlendirmeyi önerir. Biçimlendirme ile diskin bu bölümü tamamen silinir ve Mandriva Linux kurulumu bu bölüme yapılır. İsterseniz diğer bölümleri de işaretleyerek biçimlendirilmesini sağlayabilirsiniz. Sihirbaz yine ön tanımlı olarak bölümlerin dosya sistemlerini değiştirmez. Öncekinden farklı bir dosya sistemi kullanmak istiyorsanız "Özel Disk Bölümlendirme" seçeneğini kullanın. (RESİM-04)
Tüm diski sil ve kullan
- Sihirbaz, sabit diskin tamamını silmeyi ve kurulumu otomatikman oluşturulacak bölümlere yapmayı önerir. Bu seçeneği ne yaptığınızı biliyorsanız kullanın!
Microsoft Windows® bölümündeki boş alan kullanılsın
- Sihirbaz, sabit diskinizde kurulu olan bir Windows işletim sistemi olduğunu ( FAT16, FAT32 veya NTFS dosya sistemi ) algıladığında bu seçeneği önerecektir. Mandriva, Windows işletim sistemi kaldırılmadan da kurulabilir. Böylece bilgisayarınızda iki ayrı işletim sistemi yer alacaktır. Bu seçenek ile Windows bölümlerinde boş olan alanın yeniden boyutlandırılarak, Mandriva kurulumunun bu boş alandan kazanılacak yere kurulması sağlanmaktadır. Doğal olarak, Windows bölümleri küçülecektir.
- Çoğu Linux dağıtımı gibi Mandriva da Windows' a dokunulmadan kurulabilir. Windows' u bilgisayarlarında tutmak isteyenler için, bölümlendirme yaparken dikkat edilmesi gereken önemli bir husus vardır. O da; Windows' un C:\ sürücüsünün mutlaka diskin ilk bölümünde yer alması ve Windows ile oluşturulmuş disk bölümlendirme tablosunun düzgün olmasıdır. Yani diskte sırasıyla; D:\ - Boş_Alan - C:\ gibi karışık bir bölümlendirme tablosu yer almamalıdır. Bu sorun Windows' tan kaynaklanan bir sorundur ve ileriki günlerde Windows' un açılmaması sorununu yaşamak istemeyenler için dikkat edilmesi gereken bir husustur.
- Windows ile beraber Mandriva' yı da kuracaksanız; öncelikle Windows' u kurmalısınız. Windows, kendinden önce kurulan diğer işletim sistemlerinin önyükleyicilerini silmektedir.
- Windows bölümlerinizi yeniden boyutlandırmadan önce, Windows' u açarak chkdisk:boyutlandırılacak_bölüm (mesela chkdisk:C) komutunu komut satırından çalıştırarak bölümleri hatalara karşı taratın. Windows' un grafiksel disk denetimi aracına güvenmeyin. Ayrıca, disk birleştirme (defrag) işlemini yaparak dosyalarınızın parçalanmasını önleyin.
- Microsoft Windows® bölümündeki boş alan kullanılsın seçeneği işaretlendiğinde sihirbaz, diskinizde yeniden boyutlandırılacak Windows bölümlerini soracaktır. Ekran görüntüsü dikkatli incelendiğinde, bilgisayarda iki adet sabit disk bulunduğu görülecektir. Bunlardan sda olarak gösterilen sabit diskte iki adet NTFS ile biçimlendirilmiş Windows bölümü olduğu(sda1 ve sda5) hemen farkedilecektir. Dikkat ettiyseniz sihirbaz sda1 bölümünün C:\ bölümü ve sda5 bölümünün de D:\ bölümü olduğunu tahmin etmektedir. Bu, sadece bir tahmindir; çünkü yine dikkat ederseniz sdc olarak gösterilen ikinci diskin FAT32 ile biçimlendirilmiş sdc1 bölümünü de C:\ bölümü oarak tahmin etmiştir. Bu durumda, yeniden boyutlandırılacak bölümü seçerken azami dikkat göstermek yararınıza olacaktır. (RESİM-05)
- Yeniden boyutlandıracağınız bölümü seçtikten sonra sihirbaz size dikkatle okumanız gereken bir uyarı gösterecektir. Bu uyarı metni yukarıdaki notta verilmiştir. (RESİM-06)
Windows Vista kulanıyorsanız; Mandriva kurulumu yapacağınız bölümde Vista' nın kendi bölümlendirme aracı ile bölümde boş yer açın. Vista ile birlikte, NTFS dosya sisteminde yapılan bir değişiklik nedeniyle bazı Vista kullanıcıları sistemlerinin açılmaması sorunuyla karşılaşmaktadırlar. Bu nedenle Mandriva Linux' un yeniden boyutlandırma aracını kullanmayın. Windows XP kullanıcıları açısından ise böyle bir sorun yoktur. Her şeye rağmen Windows bölümünüzdeki önemli verileri yedeklemeyi ihmal etmeyin.
Mandriva Linux' u kurduktan sonra Windows' u kurduysanız ve Windows sistem ön yükleyicisinin üzerine yazdıysa telaşlanmayın! Bir Mandriva Free DVD' niz var ise bunu basitçe DVD sürücünüze takın. Çıkan GRUB seçeneklerinden "rescue system" (sistem kurtarma) seçeneğini seçin. Karşınıza Grub' u yeniden kurabilmeniz için bir seçenek çıkacaktır. Bu seçeneği kullanarak GRUB önyükleyicisini yeniden kurabilirsiniz.
Özel Disk Bölümlendirme
- Sihirbaz, diski istediğiniz gibi bölümlendirmeniz için bu seçeneği de sunar. Bu seçenek diskiniz üzerinde size sınırsız bir denetim sağlar. Sihirbaz' ın ön tanımlı olarak size sunduğu bölümlendirme tablosunu değiştirebilir, ön tanımlı dosya sistemi yerine ReiserFS gibi bir çok dosya sisteminden birini seçebilirsiniz. Eğitici olmasına karşın dikkat edilerek kullanılmalıdır.
- Özel Disk Bölümlendirme seçeneğini seçtiyseniz, sihirbaz size bölümlendirme tablosunu gösterecektir. Her bir sabit disk bir sekmede gösterilmektedir. Her sekme altında ise o sabit diskteki mevcut bölümler gösterilir. (RESİM-07) ve (RESİM-08)
Özel disk bölümlendirme seçenekleri şunlardır:
- Bağlama Noktası : Hangi bölümün nereye bağlanacağını belirlemenizi sağlar. Resim-07' de bir Windows bölümü /media/WinC altında yer alacaktır.
- Yeniden Boyutlandır : Bir bölümün boyutunu değiştirmenizi sağlar. O bölümün boyutunu büyütürseniz komşu bölüm küçülür.
- Biçimlendir : Bölümün dosya sistemini değiştirmenizi sağlar. Sabit diskin o bölümü biçimlendirilerek yeni dosya sistemi oluşturulur. O bölümdeki mevcut tüm verileri kaybedeceğinizi unutmayın.
- Bağla : Bağlama noktası ayarlanmış bir bölümü sisteme bağlar. Böylece mesela bir Mandriva One CD ile o bölüme erişebilir ve dosyalarınıza göz atabilirsiniz.
- Sil : Seçilen bölümü tamamen silmenizi sağlar. Bu seçeneği, ne yaptığınızdan eminseniz kullanın.
Biçimlendirme ekranındaki Gelişmiş sekmesine tıklayarak, biçimlendirilecek disk bölümlerinin hatalara karşı sınanmasını sağlayabilirsiniz.
- İstediğiniz bölümlendirme ayarlarını yaptıktan sonra Tamamlandı tuşuna tıklayın. Karşınıza biçimlendirilecek bölümlerin seçim ekranı gelecektir. Biçimlendirilmesini istediğiniz bölümü seçin ve İleri tuşuna tıklayın. (RESİM-09) ve (RESİM-10)
- Sonunda, sabit diskiniz Mandriva Linux' u kurmak için hazırlanmış olacaktır.
TEBRİKLER! ARTIK MANDRİVA LİNUX' U BİLGİSAYARINIZA KURMAK İÇİN HAZIRSINIZ !











